เคยได้ยินกันไหมว่า คนเราใช้เวลาเพียง 5 ปีเท่านั้นในการเรียนรู้ตลอดชีวิต ฟังดูแล้วอาจจะรู้สึกว่าน้อยมากเมื่อเทียบกับเวลาตลอดชีวิตของคนเรา แล้วความจริงเป็นอย่างไร บทความนี้จะพาไปหาคำตอบกัน
ที่มาของเรื่องเล่า 5 ปีแห่งการเรียนรู้
แท้จริงแล้ว เรื่องเล่าที่ว่าคนเราใช้เวลาเรียนรู้เพียง 5 ปีนั้น มักจะถูกหยิบยกขึ้นมาพูดถึงในบริบทของการศึกษาในระบบ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วงวัยเด็กและวัยรุ่น ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่เราใช้เวลาส่วนใหญ่อยู่ในโรงเรียน
หากลองคำนวณดูคร่าวๆ ตั้งแต่ชั้นอนุบาลจนถึงมัธยมศึกษาตอนปลาย ก็ราวๆ 15 ปี และหากรวมการศึกษาระดับอุดมศึกษาเข้าไปอีก 4-6 ปี ก็เท่ากับว่าเราใช้เวลาเกือบ 20 ปี ไปกับการเรียนในระบบ!
แต่คำถามคือ แล้วเวลาที่เหลือล่ะ?
ความจริงที่ซับซ้อนกว่านั้น
ในความเป็นจริง การเรียนรู้ของมนุษย์ไม่ได้จำกัดอยู่แค่ในห้องเรียน หรือสิ้นสุดลงเมื่อเราจบการศึกษาเท่านั้น เพราะทุกๆ ประสบการณ์ในชีวิตล้วนเป็นบทเรียน
ไม่ว่าจะเป็นการทำงาน การสร้างความสัมพันธ์กับผู้อื่น การดูแลตัวเอง หรือแม้แต่การเล่นเกม ล้วนทำให้สมองของเราเกิดการเรียนรู้และพัฒนาอยู่ตลอดเวลา
งานวิจัยทางด้านประสาทวิทยาในช่วงหลายปีที่ผ่านมา ชี้ให้เห็นว่าสมองของมนุษย์มีความยืดหยุ่นสูง และสามารถสร้างเส้นใยประสาทใหม่ๆ ได้ตลอดเวลา ซึ่งกระบวนการนี้เรียกว่า “Neuroplasticity” และเป็นรากฐานสำคัญของการเรียนรู้
แล้วเราควรให้ความสำคัญกับการเรียนรู้อย่างไร?
สิ่งสำคัญที่สุดคือ การตระหนักว่าการเรียนรู้ไม่ใช่สิ่งที่แยกขาดจากชีวิตประจำวัน แต่เป็นส่วนหนึ่งของการใช้ชีวิตอย่างมีความหมายต่างหาก
ลองตั้งคำถามกับตัวเองว่า
- วันนี้เราได้เรียนรู้อะไรใหม่ๆ บ้าง?
- เราสามารถนำความรู้ที่มีอยู่ไปปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้อย่างไร?
- เราอยากเรียนรู้อะไรเพิ่มขึ้นอีกในอนาคต?
การตั้งคำถามกับตัวเองแบบนี้ จะช่วยเปิดมุมมองใหม่ๆ และทำให้เราตระหนักถึงคุณค่าของการเรียนรู้มากยิ่งขึ้น
#การเรียนรู้ #ตลอดชีวิต #Neuroplasticity #พัฒนาตนเอง