เมื่อเรามองเห็นภาพถ่ายทิวทัศน์อันงดงามของเทือกเขาสูงตระหง่าน สิ่งหนึ่งที่มักจะปรากฏขึ้นพร้อมกับความสวยงามนั้นคือยอดเขาที่ถูกปกคลุมไปด้วยหิมะสีขาวโพลน สร้างความรู้สึกเย็นยะเยียบแม้จะมองเห็นเพียงแค่ภาพถ่าย แต่เคยสงสัยกันไหมว่า ทำไมภูเขาถึงมีหิมะปกคลุม และปัจจัยอะไรบ้างที่ทำให้เกิดปรากฏการณ์ธรรมชาติเช่นนี้ขึ้น บทความนี้จะพาไปไขข้อสงสัยพร้อมเจาะลึกถึงสาเหตุและปัจจัยต่างๆ ที่ทำให้เกิดหิมะบนภูเขาอย่างละเอียด
1. อุณหภูมิที่ลดต่ำลงตามระดับความสูง
ปัจจัยสำคัญที่สุดที่ทำให้เกิดหิมะบนภูเขาคืออุณหภูมิที่ลดต่ำลงตามระดับความสูง ยิ่งสูงขึ้นไปอุณหภูมิยิ่งลดลง โดยเฉลี่ยแล้วทุกๆ ความสูงที่เพิ่มขึ้น 100 เมตร อุณหภูมิจะลดลงประมาณ 0.65 องศาเซลเซียส ปรากฏการณ์นี้เรียกว่า "อัตราการลดลงของอุณหภูมิตามความสูง" (Lapse Rate) ดังนั้น เมื่ออากาศลอยตัวสูงขึ้นตามไหล่เขา อุณหภูมิจะลดลงจนถึงจุดที่ความชื้นในอากาศกลั่นตัวเป็นเกล็ดน้ำแข็งและตกลงมาเป็นหิมะในที่สุด
2. ความชื้นในอากาศ
นอกจากอุณหภูมิที่ต่ำแล้ว ความชื้นในอากาศก็เป็นอีกหนึ่งปัจจัยสำคัญ หากอากาศแห้งแล้ง แม้จะอยู่บนภูเขาสูง อุณหภูมิต่ำ ก็อาจจะไม่มีหิมะตกก็เป็นได้ เนื่องจากไม่มีความชื้นเพียงพอที่จะกลั่นตัวเป็นเกล็ดน้ำแข็ง โดยทั่วไปแล้ว บริเวณภูเขาที่อยู่ใกล้ทะเล หรือมหาสมุทร มักจะมีความชื้นในอากาศสูง จึงมีโอกาสเกิดหิมะตกมากกว่า
3. ปริมาณน้ำฝน
ปริมาณน้ำฝนก็เป็นปัจจัยหนึ่งที่ส่งผลต่อการเกิดหิมะบนภูเขาเช่นกัน ภูเขาที่ได้รับปริมาณน้ำฝนมาก ย่อมมีโอกาสเกิดหิมะตกมากกว่าภูเขาที่แห้งแล้ง เนื่องจากปริมาณน้ำฝนที่มาก หมายถึงความชื้นในอากาศที่สูง ซึ่งเอื้อต่อการเกิดหิมะ
4. ทิศทางของลมและแสงแดด
ทิศทางของลมและแสงแดด ก็มีอิทธิพลต่อการกระจายตัวของหิมะบนภูเขา ลมสามารถพัดพาหิมะจากบริเวณหนึ่งไปยังอีกบริเวณหนึ่งได้ ในขณะที่แสงแดดก็สามารถทำให้หิมะละลายเร็วขึ้น ภูเขาที่ได้รับแสงแดดโดยตรงน้อย มักจะมีหิมะปกคลุมมากกว่าภูเขาที่ได้รับแสงแดดจัดตลอดทั้งวัน
5. ความสูงของภูเขา
แน่นอนว่ายิ่งภูเขามีความสูงมากเท่าไหร่ อุณหภูมิก็ยิ่งต่ำลงมากเท่านั้น ทำให้ภูเขาสูงมักถูกปกคลุมด้วยหิมะตลอดทั้งปี ในขณะที่ภูเขาเตี้ยอาจมีหิมะปกคลุมเฉพาะในช่วงฤดูหนาวเท่านั้น ยกตัวอย่างเช่น ภูเขาเอเวอเรสต์ ซึ่งเป็นภูเขาที่สูงที่สุดในโลก มีความสูง 8,848.86 เมตร ยอดเขาถูกปกคลุมด้วยหิมะตลอดทั้งปี เนื่องจากอุณหภูมิที่ยอดเขาต่ำกว่าจุดเยือกแข็งตลอดเวลา
จะเห็นได้ว่าปรากฏการณ์หิมะปกคลุมบนภูเขานั้น เกิดจากปัจจัยหลายอย่างที่สัมพันธ์กัน ไม่ว่าจะเป็นอุณหภูมิ ความชื้น ปริมาณน้ำฝน ลม และแสงแดด
ความสัมพันธ์ของปัจจัยเหล่านี้ ก่อให้เกิดความสวยงามและความมหัศจรรย์ทางธรรมชาติ อันเป็นเสน่ห์ที่ดึงดูดใจนักท่องเที่ยวจากทั่วโลก
#ภูเขา #หิมะ #ธรรมชาติ #อุณหภูมิ