อาการชักเป็นภาวะที่พบได้บ่อยในเด็ก เกิดจากการที่สมองมีคลื่นไฟฟ้าผิดปกติ ส่งผลให้เกิดอาการชั่วคราว เช่น เกร็งกระตุก หมดสติ โดยทั่วไปแล้วอาการชักในเด็กมักไม่เป็นอันตรายร้ายแรงและสามารถหายได้เอง แต่ในบางกรณีอาจเป็นสัญญาณเตือนของโรคอื่นๆ ที่ร้ายแรงได้ พ่อแม่ผู้ปกครองจึงควรมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับอาการชักในเด็ก เพื่อสังเกตอาการและรับมือได้อย่างถูกต้องเมื่อเกิดเหตุการณ์ไม่คาดฝัน
สาเหตุของอาการชักในเด็ก
อาการชักในเด็กมีสาเหตุมาจากหลายปัจจัยด้วยกัน ได้แก่:
- ไข้สูง: เป็นสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดในเด็กเล็ก อุณหภูมิร่างกายที่สูงขึ้นอย่างรวดเร็วกระตุ้นให้เกิดอาการชักได้
- ภาวะติดเชื้อ: การติดเชื้อในระบบประสาทส่วนกลาง เช่น เยื่อหุ้มสมองอักเสบ สมองอักเสบ ก็เป็นสาเหตุที่สำคัญ
- ความผิดปกติของสมอง: เช่น โรคลมชัก เนื้องอกในสมอง หรือเลือดออกในสมอง
- ความผิดปกติทางพันธุกรรม: บางโรคทางพันธุกรรมส่งผลต่อการทำงานของสมองและทำให้เกิดอาการชักได้
- การบาดเจ็บที่ศีรษะอย่างรุนแรง: อาจส่งผลกระทบต่อสมองและทำให้เกิดอาการชักตามมาได้
ประเภทของอาการชัก
อาการชักในเด็กแบ่งออกเป็น 2 ประเภทหลักๆ คือ
| ประเภท | ลักษณะอาการ |
|---|---|
| ชักแบบทั้งตัว (Generalized seizures) | มีอาการเกร็งกระตุกทั้งร่างกาย มักหมดสติ อาจมีอาการกลั้นหายใจ ริมฝีปากเขียวคล้ำร่วมด้วย |
| ชักแบบบางส่วน (Partial seizures) | มีอาการเฉพาะส่วนของร่างกาย เช่น แขน ขา หรือใบหน้า อาจมีอาการชา รู้สึกแปลกๆ หรือเห็นภาพหลอนร่วมด้วย |
การดูแลเบื้องต้นเมื่อเด็กมีอาการชัก
เมื่อพบเห็นเด็กกำลังมีอาการชัก สิ่งที่ควรทำเป็นอันดับแรกคือตั้งสติและปฏิบัติดังนี้
- จับเด็กนอนตะแคงเพื่อป้องกันการสำลัก นำสิ่งของรอบตัวออกไปให้ห่างเพื่อป้องกันการกระแทก
- ห้ามเอาอะไรยัดปากเด็กเด็ดขาด รวมถึงห้ามป้อนน้ำ ป้อนยา หรือจับเด็กไว้แน่นเกินไป
- สังเกตอาการอย่างใกล้ชิด จดจำลักษณะอาการ ระยะเวลา และสิ่งที่เกิดขึ้นก่อนมีอาการชัก
- โทรเรียกรถพยาบาลทันที โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากเด็กชักนานเกิน 5 นาที หยุดหายใจ ริมฝีปากเขียวคล้ำ หรือชักซ้ำหลายครั้ง
ข้อมูลทางสถิติระบุว่า ประมาณ 2-5% ของเด็กเล็กอายุต่ำกว่า 5 ปี เคยมีอาการชักจากไข้สูงอย่างน้อย 1 ครั้ง โดยส่วนใหญ่อาการจะไม่รุนแรงและหายได้เองภายในเวลาไม่กี่นาที อย่างไรก็ตาม อาการชักในเด็กบางรายอาจเป็นสัญญาณบ่งชี้ถึงความผิดปกติของระบบประสาทที่ร้ายแรงได้ ดังนั้น การไปพบแพทย์เพื่อวินิจฉัยหาสาเหตุและรับการรักษาอย่างถูกต้องจึงเป็นสิ่งสำคัญ
#อาการชัก #เด็ก #สุขภาพเด็ก #เลี้ยงลูก