ข้ามไปที่เนื้อหาหลัก

บทความ

กำลังแสดงโพสต์ที่มีป้ายกำกับ Neuroscience

Transformers and Cortical Waves: Encoders for Pulling In Context Across Time

Transformers and Cortical Waves: Encoders for Pulling In Context Across Time Transformers and Cortical Waves: Encoders for Pulling In Context Across Time บทนำ ในยุคที่เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) ก้าวหน้าอย่างรวดเร็ว โมเดล Transformer ได้กลายเป็นหนึ่งในโครงสร้างพื้นฐานที่สำคัญที่สุดในการประมวลผลภาษาธรรมชาติ (NLP) และงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับการเรียนรู้เชิงลึก (Deep Learning) แต่สิ่งที่หลายคนอาจยังไม่ทราบคือ ความคล้ายคลึงระหว่าง Transformer กับคลื่นสมอง (Cortical Waves) ในระบบประสาทของมนุษย์ ซึ่งทั้งสองสิ่งนี้มีบทบาทสำคัญในการดึงบริบท (Context) จากข้อมูลที่กระจายอยู่ตามเวลา (Time) และพื้นที่ (Space) Transformer: โมเดลที่ปฏิวัติวงการ AI Transformer เป็นโมเดลที่ถูกเสนอครั้งแรกในปี 2017 โดยทีมวิจัยของ Google ในงานวิจัยชื่อ "Attention is All You Need" โมเดลนี้ใช้กลไก Attention เพื่อดึงบริบทจากข้อมูลที่อยู่ห่างไกลกันในลำดับเวลา ซึ่งแตกต่างจากโมเดล RNN หรือ LST...

BrainVis: สำรวจสะพานเชื่อมระหว่างสมองและสัญญาณภาพผ่านการสร้างภาพ

BrainVis: สำรวจสะพานเชื่อมระหว่างสมองและสัญญาณภาพผ่านการสร้างภาพ BrainVis: สำรวจสะพานเชื่อมระหว่างสมองและสัญญาณภาพผ่านการสร้างภาพ ในโลกที่เทคโนโลยีก้าวหน้าอย่างไม่หยุดยั้ง การไขปริศนาของสมองมนุษย์ยังคงเป็นพรมแดนสุดท้ายที่ท้าทายนักวิทยาศาสตร์ทั่วโลก หนึ่งในความพยายามที่น่าตื่นเต้นที่สุดในการทำความเข้าใจการทำงานของสมอง คือการศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างกิจกรรมทางสมองและสัญญาณภาพที่เรารับรู้ ผ่านเทคนิคที่เรียกว่า "การสร้างภาพสมอง" (Brain Imaging) และ "การสร้างภาพจากคลื่นสมอง" (Brain-Computer Interface - BCI) ซึ่งเป็นเสมือน "สะพานเชื่อม" ที่ช่วยให้นักวิทยาศาสตร์สามารถ "มองเห็น" ความคิด และความรู้สึกภายในสมองของเราได้อย่างที่ไม่เคยเป็นมาก่อน BrainVis เป็นเทคโนโลยีที่ผสานรวมศาสตร์แห่งการสร้างภาพสมองและ BCI เข้าด้วยกัน โดยอาศัยหลักการที่ว่า เมื่อเรามองเห็นภาพต่าง ๆ สมองของเราจะเกิดกิจกรรมทางไฟฟ้า (Electroencephalography - EEG) รูปแบบเฉพาะเจาะจง BrainVis จะบันทึกและวิเคราะห์รูปแบบคลื่น EEG เหล่านี้ เพื่อสร้างภาพที่ใกล้เคียงกับสิ่งที่...

86,000,000,000 เซลล์ประสาท: เครือข่ายความมหัศจรรย์ภายในสมองมนุษย์

86,000,000,000 เซลล์ประสาท: เครือข่ายความมหัศจรรย์ภายในสมองมนุษย์ 86,000,000,000 เซลล์ประสาท: เครือข่ายความมหัศจรรย์ภายในสมองมนุษย์ คุณเคยสงสัยไหมว่า สมองของเรานั้นทำงานอย่างไร ทำไมเราถึงมีความคิด ความรู้สึก และความทรงจำที่ซับซ้อนได้ บทความนี้จะพาคุณไปสำรวจโลกอันน่าทึ่งของสมองมนุษย์ โดยเริ่มจากหน่วยย่อยที่สุดที่เรียกว่า "เซลล์ประสาท" จักรวาลขนาดจิ๋วภายในกะโหลกศีรษะ สมองมนุษย์ประกอบด้วยเซลล์ประสาทประมาณ 86,000,000,000 เซลล์ ตัวเลขที่มากมายมหาศาลนี้เทียบเท่ากับจำนวนดวงดาวในกาแล็กซีทางช้างเผือกเลยทีเดียว! และสิ่งที่น่าทึ่งยิ่งกว่าคือ แต่ละเซลล์สามารถเชื่อมต่อกับเซลล์อื่นได้มากถึง 10,000 เซลล์ ลองนึกภาพเครือข่ายใยแมงมุมที่ซับซ้อนและกว้างใหญ่ไพศาล นั่นคือภาพสะท้อนของการเชื่อมต่อภายในสมองของเรานั่นเอง การสื่อสารด้วยความเร็วแสง เซลล์ประสาทสื่อสารกันผ่านสัญญาณไฟฟ้าเคมี เมื่อเซลล์ประสาทหนึ่งถูกกระตุ้น มันจะส่งสัญญาณไฟฟ้าไปตามเส้นใยที่เรียกว่า "แอกซอน" และปล่อยสารสื่อประสาทที่จุดเชื่อมต่อที่เรียกว่า "ไซแนปส์" สารสื่อประสาทเหล่านี้จะไปกระต...

Prompt Your Brain: ปรับแต่งโมเดล fMRI ด้วย Scaffold Prompt Tuning สู่การประยุกต์ใช้ที่มีประสิทธิภาพ

Prompt Your Brain: ปรับแต่งโมเดล fMRI ด้วย Scaffold Prompt Tuning สู่การประยุกต์ใช้ที่มีประสิทธิภาพ Prompt Your Brain: ปรับแต่งโมเดล fMRI ด้วย Scaffold Prompt Tuning สู่การประยุกต์ใช้ที่มีประสิทธิภาพ ในโลกแห่งศาสตร์ข้อมูลและปัญญาประดิษฐ์ การทำความเข้าใจการทำงานของสมองมนุษย์ ถือเป็นหนึ่งในความท้าทายที่ยิ่งใหญ่ที่สุด ณ ปัจจุบัน เทคโนโลยีการสร้างภาพด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า หรือ fMRI (functional magnetic resonance imaging) ได้เปิดประตูสู่การศึกษาแบบไม่รุกล้ำ ช่วยให้นักวิจัยสามารถสังเกตการณ์และบันทึกกิจกรรมของสมองได้อย่างละเอียด ข้อมูล fMRI มหาศาลที่ถูกบันทึกไว้ นำไปสู่การปฏิวัติวงการวิจัยด้านประสาทวิทยาศาสตร์ (Neuroscience) โดยเฉพาะอย่างยิ่งการนำแบบจำลองการเรียนรู้เชิงลึก (Deep Learning) มาใช้ ได้สร้างความก้าวหน้าอย่างมากในการถอดรหัสและทำนายกิจกรรมของสมอง อย่างไรก็ตาม ความซับซ้อนของข้อมูล fMRI และทรัพยากรการคำนวณที่จำเป็นในการฝึกฝนแบบจำลองขนาดใหญ่ ก่อให้เกิดความท้าทายที่สำคัญ เทคนิคการเรียนรู้แบบย้ายฝึกฝน (Transfer Learning) จึงเข้ามามีบทบาทสำคัญ โดยการใช้ความรู้...

UCLA รับทุนสนับสนุน 5 ล้านเหรียญ เพื่อเชื่อมโยงประสาทวิทยาศาสตร์กับความต้องการของสังคม

UCLA รับทุนสนับสนุน 5 ล้านเหรียญ เพื่อเชื่อมโยงประสาทวิทยาศาสตร์กับความต้องการของสังคม มหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย ลอสแอนเจลิส (UCLA) ได้รับทุนสนับสนุนจำนวนมหาศาลถึง 5 ล้านเหรียญสหรัฐฯ เพื่อสนับสนุนโครงการที่มุ่งเน้นการเชื่อมโยงศาสตร์ด้านประสาทวิทยาศาสตร์เข้ากับความต้องการของสังคม ทุนสนับสนุนก้อนนี้มอบโดยมูลนิธิที่ไม่ประสงค์ออกนาม และจะถูกนำไปใช้ในการจัดตั้งศูนย์วิจัยแห่งใหม่ภายใน UCLA โดยมีเป้าหมายเพื่อพัฒนาความเข้าใจเกี่ยวกับสมองมนุษย์ และนำความรู้นั้นไปประยุกต์ใช้ในการแก้ไขปัญหาสังคมที่ท้าทาย ศูนย์วิจัยแห่งใหม่: สะพานเชื่อมระหว่างวิทยาศาสตร์และสังคม ศูนย์วิจัยแห่งใหม่นี้จะมีบทบาทสำคัญในการเป็นสะพานเชื่อมระหว่างนักวิทยาศาสตร์ด้านประสาทวิทยาของ UCLA กับผู้เชี่ยวชาญในสาขาอื่นๆ เช่น นักจิตวิทยา นักสังคมวิทยา นักเศรษฐศาสตร์ และนักการศึกษา โดยมีเป้าหมายเพื่อร่วมมือกันในการวิจัยและพัฒนาแนวทางแก้ไขปัญหาสังคมที่ซับซ้อน เช่น ปัญหาการติดยาเสพติด อาชญากรรม ความไม่เท่าเทียมกันทางสังคม และการศึกษา ความสำคัญของการสนับสนุนด้านเงินทุน ทุนสนับสนุนจำนวน 5 ล้านเหรียญฯ นี้ถือเป็นเงิน...

เปลือกสมอง (Cerebral Cortex) - ศูนย์กลางการรับรู้ ความคิด และการกระทำ

เปลือกสมอง (Cerebral Cortex) - ศูนย์กลางการรับรู้ ความคิด และการกระทำ เปลือกสมอง (Cerebral Cortex) - ศูนย์กลางการรับรู้ ความคิด และการกระทำ เปลือกสมอง (Cerebral Cortex) คือ ชั้นเนื้อเยื่อส่วนนอกสุดของสมองที่มีลักษณะเป็นรอยหยักพับไปมา ซึ่งรอยหยักเหล่านี้มีบทบาทสำคัญในการเพิ่มพื้นที่ผิวของสมอง ทำให้สามารถบรรจุเซลล์ประสาทได้มากขึ้น ส่งผลให้มนุษย์เรามีความสามารถในการคิด วิเคราะห์ และจดจำเหนือกว่าสิ่งมีชีวิตอื่นๆ บนโลก เปลือกสมองทำหน้าที่ควบคุมการทำงานระดับสูงต่างๆ ของร่างกาย เช่น ภาษา ความจำ การเรียนรู้ การตัดสินใจ รวมไปถึงการควบคุมการเคลื่อนไหว โครงสร้างและการแบ่งส่วนของเปลือกสมอง เปลือกสมองแบ่งออกเป็น 2 ซีก ได้แก่ ซีกซ้ายและซีกขวา โดยแต่ละซีกจะควบคุมการทำงานของร่างกายในด้านตรงข้าม เช่น ซีกซ้ายควบคุมการทำงานของร่างกายซีกขวา และในทางกลับกัน นอกจากนี้ เปลือกสมองยังแบ่งออกเป็น 4 พู (Lobe) หลักๆ ได้แก่ พูหน้า (Frontal Lobe) อยู่บริเวณหน้าผาก ทำหน้าที่เกี่ยวกับการคิด วางแผน การตัดสินใจ การแก้ปัญหา ภาษา และควบคุมอารมณ์ พูขมับ (Temporal Lobe...

วิธีการตรวจคัดกรองแบบใหม่สำหรับการวัดการซึมผ่านของ blood-brain barrier

วิธีการตรวจคัดกรองแบบใหม่สำหรับการวัดการซึมผ่านของ blood-brain barrier วิธีการตรวจคัดกรองแบบใหม่สำหรับการวัดการซึมผ่านของ blood-brain barrier Blood-brain barrier (BBB) หรือที่เรียกว่า กำแพงเลือดสมอง เป็นโครงสร้างที่สำคัญอย่างยิ่งในระบบประสาทส่วนกลาง ทำหน้าที่ควบคุมการแลกเปลี่ยนสารระหว่างกระแสเลือดและเนื้อเยื่อสมอง ช่วยปกป้องสมองจากสารอันตรายในกระแสเลือด ขณะเดียวกันก็อนุญาตให้สารอาหารและออกซิเจนผ่านเข้าไปหล่อเลี้ยงสมองได้ การทำงานที่ผิดปกติของ BBB เกี่ยวข้องกับโรคทางระบบประสาทหลายชนิด เช่น โรคหลอดเลือดสมอง โรคอัลไซเมอร์ และเนื้องอกในสมอง ดังนั้น การพัฒนาวิธีการตรวจคัดกรองที่มีประสิทธิภาพสำหรับการวัดการซึมผ่านของ BBB จึงมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการวินิจฉัยโรค การพัฒนายา และการติดตามผลการรักษา ความสำคัญของ Blood-Brain Barrier Blood-brain barrier ประกอบด้วยเซลล์บุผนังหลอดเลือด เซลล์สนับสนุน เช่น astrocytes และ pericytes รวมถึง extracellular matrix ที่ซับซ้อน โครงสร้างที่ซับซ้อนนี้ทำหน้าที่เป็นเกราะป้องกันแบบไดนามิกที่ควบคุมการผ่านเข้าออกของโมเลกุลเข้าและออกจากสมองอย่างเข้มง...

สมองส่วนข้าง (Parietal Lobe) - กุญแจสำคัญสู่การสัมผัสและการรับรู้ตำแหน่ง

สมองส่วนข้าง (Parietal Lobe) - กุญแจสำคัญสู่การสัมผัสและการรับรู้ตำแหน่ง สมองของมนุษย์นั้นเปรียบเสมือนจักรวาลขนาดย่อมที่เต็มไปด้วยความซับซ้อนและความมหัศจรรย์ หนึ่งในพื้นที่ลี้ลับที่นักวิทยาศาสตร์พยายามไขความลับมาอย่างยาวนานคือ "สมองส่วนข้าง" หรือ Parietal Lobe ซึ่งเป็นศูนย์กลางของการประมวลผลข้อมูลสัมผัส การรับรู้ตำแหน่งของร่างกายในพื้นที่ และการควบคุมทักษะที่ซับซ้อน บทความนี้จะพาคุณดำดิ่งสู่โลกของสมองส่วนข้าง เพื่อทำความเข้าใจกับบทบาทอันน่าทึ่งและความสำคัญของมันต่อการดำรงชีวิตของเรา Parietal Lobe: ศูนย์กลางแห่งประสาทสัมผัสและการรับรู้ สมองส่วนข้างตั้งอยู่บริเวณด้านบนของศีรษะ แบ่งออกเป็นซีกซ้ายและซีกขวา ทำหน้าที่สำคัญในการประมวลผลข้อมูลที่ได้รับจากประสาทสัมผัสทั้งห้า ได้แก่ การสัมผัส การมองเห็น การได้ยิน การรับรส และการดมกลิ่น นอกจากนี้ยังทำหน้าที่ในการ: การรับรู้ตำแหน่งของร่างกาย (Proprioception): สมองส่วนข้างช่วยให้เรารับรู้ตำแหน่งของแขนขาและส่วนต่างๆของร่างกายโดยไม่ต้องมองเห็น ทำให้เราสามารถเคลื่อนไหวได้อย่างราบรื่น การประมวลผลข้อมูลเชิงพื...