โรคมะเร็ง นับเป็นภัยเงียบที่คร่าชีวิตผู้คนทั่วโลกในอัตราที่น่าตกใจ องค์การอนามัยโลก (WHO) รายงานว่าในปี พ.ศ. 2563 มีผู้เสียชีวิตจากโรคมะเร็งทั่วโลกสูงถึงเกือบ 10 ล้านคน หนึ่งในปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่ออัตราการรอดชีวิตของผู้ป่วยโรคมะเร็งคือ ระยะของโรค ณ วันที่ตรวจพบ
การตรวจพบโรคมะเร็งในระยะเริ่มต้น หรือระยะแรก ๆ นั้น หมายถึง เซลล์มะเร็งยังคงอยู่ ณ บริเวณที่เริ่มก่อตัว และยังไม่ลุกลามไปยังอวัยวะอื่น ๆ ซึ่งเป็นช่วงเวลาทองที่การรักษามีประสิทธิภาพสูงสุด และมีโอกาสหายขาดจากโรคได้มากกว่า
เหตุผลที่การตรวจพบมะเร็งระยะเริ่มต้นมีความสำคัญ
- ขนาดของก้อนมะเร็ง : ในระยะเริ่มต้น ก้อนมะเร็งมักจะมีขนาดเล็ก ทำให้ง่ายต่อการรักษา แพทย์สามารถผ่าตัดเอา ก้อนเนื้อร้ายออกได้อย่างสะดวก และมีโอกาสน้อยที่เซลล์มะเร็งจะหลงเหลืออยู่
- การแพร่กระจาย : มะเร็งระยะเริ่มต้นมักจะยังไม่แพร่กระจายไปยังต่อมน้ำเหลืองหรืออวัยวะอื่น ๆ ลดความเสี่ยงในการกลับมาเป็นซ้ำ
- ประสิทธิภาพของการรักษา : การรักษาโรคมะเร็ง อาทิ การผ่าตัด เคมีบำบัด รังสีบำบัด ล้วนได้ผลดีกว่า เมื่อมะเร็งอยู่ในระยะเริ่มต้น
ตัวอย่างที่เห็นได้ชัดคือ มะเร็งเต้านม งานวิจัยพบว่า อัตราการรอดชีวิต 5 ปี สำหรับผู้ป่วยที่ตรวจพบมะเร็งเต้านมในระยะ 1 อยู่ที่ ร้อยละ 99 ขณะที่ผู้ป่วยที่ตรวจพบในระยะ 4 อัตราการรอดชีวิต 5 ปี ลดลงเหลือเพียง ร้อยละ 28 (ข้อมูลจาก : American Cancer Society)
| ระยะของโรคมะเร็งเต้านม | อัตราการรอดชีวิต 5 ปี |
|---|---|
| ระยะที่ 1 | 99% |
| ระยะที่ 2 | 86% |
| ระยะที่ 3 | 72% |
| ระยะที่ 4 | 28% |
นอกจากนี้ การตรวจพบมะเร็งในระยะเริ่มต้น ยังช่วยลดค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาลได้อีกด้วย เนื่องจากการรักษามะเร็งในระยะ ขั้นรุนแรง จำเป็นต้องใช้เทคโนโลยีทางการแพทย์ที่ซับซ้อน และใช้ระยะเวลานานกว่า
Fun Fact
รู้หรือไม่ว่า มะเร็งบางชนิดสามารถตรวจพบได้ตั้งแต่เนิ่น ๆ โดยที่ผู้ป่วยไม่มีอาการแสดงใด ๆ เลย เช่น มะเร็งลำไส้ใหญ่ มะเร็งปากมดลูก เป็นต้น
เพราะฉะนั้น การตรวจสุขภาพประจำปี และการตรวจคัดกรองมะเร็ง จึงเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่ง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่มเสี่ยง เช่น ผู้ที่มีประวัติคนในครอบครัวป่วยเป็นมะเร็ง ผู้ที่สูบบุหรี่จัด ผู้ที่ดื่มแอลกอฮอล์เป็นประจำ เป็นต้น
สรุปได้ว่า การตรวจพบโรคมะเร็งในระยะเริ่มต้น เป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยเพิ่มโอกาสในการรักษาให้หายขาด และลดอัตราการเสียชีวิต รวมถึงลดความทุกข์ทรมานจากการรักษา และค่าใช้จ่ายที่อาจเกิดขึ้น
#โรคมะเร็ง #ตรวจสุขภาพ #สุขภาพดี #การป้องกัน