เรดอน (Radon) คือ ก๊าซกัมมันตรังสีชนิดหนึ่ง เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติจากการสลายตัวของแร่ยูเรเนียม ที่พบได้ทั่วไปในดิน หิน แร่ธาตุต่างๆ รวมถึงวัสดุก่อสร้างบางชนิด ก๊าซเรดอนไม่มีสี ไม่มีกลิ่น ไม่มีรส จึงเป็นภัยเงียบที่แฝงมากับอากาศ และเป็นสาเหตุสำคัญของการเกิดมะเร็งปอด รองจากการสูบบุหรี่
อันตรายของเรดอน
เมื่อเราสูดหายใจเอาเรดอนเข้าไป อนุภาคกัมมันตรังสีจะเข้าไปทำลายเซลล์ปอด ก่อให้เกิดความเสียหายต่อ DNA และอาจนำไปสู่การกลายพันธุ์ เพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดมะเร็งปอดในระยะยาว โดยเฉพาะในผู้ที่
- สูบบุหรี่ หรือ เคยสูบบุหรี่มาก่อน
- อาศัยอยู่ในบ้านที่มีระดับเรดอนสูง
- ทำงานในเหมืองแร่ สถานที่ก่อสร้าง หรือโรงงานอุตสาหกรรมบางประเภท
- มีประวัติคนในครอบครัวป่วยเป็นมะเร็งปอด
องค์การอนามัยโลก (WHO) จัดให้เรดอนเป็นสารก่อมะเร็งกลุ่ม 1 ซึ่งหมายถึง เป็นสารที่ก่อให้เกิดมะเร็งในมนุษย์อย่างแน่นอน
แหล่งที่มาของเรดอนในบ้าน
เรดอนสามารถแทรกซึมเข้ามาในบ้านได้จากหลายทาง เช่น
- พื้นดินใต้บ้าน รอยแตก รอยแยกของพื้น
- ผนังคอนกรีตบล็อก หรือผนังที่ทำจากวัสดุก่อสร้างที่มีส่วนผสมของแร่ยูเรเนียม
- ท่อน้ำประปา บ่อบาดาล
- ระบบระบายอากาศที่ไม่ดี
การป้องกันตนเองจากเรดอน
ถึงแม้เราจะไม่สามารถมองเห็นหรือสัมผัสได้ แต่เราก็สามารถป้องกันตัวเองจากอันตรายของเรดอนได้ โดย
- ตรวจสอบระดับเรดอนในบ้านเป็นประจำ โดยเฉพาะบ้านที่อยู่ในพื้นที่เสี่ยง
- ปรับปรุงบ้านให้มีระบบระบายอากาศที่ดี
- อุดรอยร้าว รอยแตกของพื้น ผนัง หรือบริเวณที่คิดว่าเรดอนอาจเล็ดลอดเข้ามาได้
- หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่
ข้อมูลสถิติที่น่าสนใจ
- เรดอนเป็นสาเหตุการเสียชีวิตจากมะเร็งปอดมากเป็นอันดับสอง รองจากการสูบบุหรี่
- ประมาณ 1 ใน 15 ของบ้านในสหรัฐอเมริกามีระดับเรดอนสูงกว่าเกณฑ์มาตรฐาน
- การได้รับเรดอนในระดับสูงเป็นเวลานาน เพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดมะเร็งปอดถึง 20 เท่า
ตารางแสดงระดับความเสี่ยงของเรดอน
| ระดับเรดอน (pCi/L) | ระดับความเสี่ยง | คำแนะนำ |
|---|---|---|
| น้อยกว่า 4 | ต่ำ | ไม่ต้องกังวล |
| 4-19 | ปานกลาง | ควรพิจารณาตรวจสอบระดับเรดอนในบ้าน |
| 20 ขึ้นไป | สูง | ควรลดระดับเรดอนในบ้านโดยด่วน |
เรดอน เป็นภัยเงียบที่เราไม่ควรมองข้าม การให้ความรู้ ความเข้าใจ รวมถึงการป้องกันตัวเองอย่างถูกวิธี จะช่วยลดความเสี่ยงต่อการเกิดมะเร็งปอด และสร้างสุขภาพที่ดีให้กับทุกคนในครอบครัว
#เรดอน #มะเร็งปอด #สุขภาพ #บ้าน